Ba tháng đầu vất vả của Tổng thống Trump

355 (lượt xem) |

TỔNG QUÁT

Ngày 20/1, ông Donald Trump chính thức trở thành Tổng thống thứ 45 của Hoa Kỳ. Bài diễn văn nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Donald Trump được đánh giá là đầy tinh thần dân tộc và cả sự giận dữ trước tầng lớp nhà giàu trong xã hội Mỹ. Khác hẳn với các Tổng thống tiền nhiệm của Hoa Kỳ mà phần lớn là chính trị gia hay ở trong quân đội, ông Trump là một doanh nhân. Tổng thống Mỹ Donald Trump trong tháng đầu tiên ở Nhà Trắng có hàng loạt quyết sách gây chao đảo từ khía cạnh chính sách, nhân sự tới truyền thông. Chính sách đối nội và đối ngoại đang được tái định hình một cách nhanh chóng gây nhiều xáo trộn và nghi ngờ. Ông Trump và các trợ lý thân tín đã chấp nhận sự hỗn loạn và xem đó như bằng chứng cho thấy nỗ lực quyết liệt của họ nhằm tái tổ chức nền tảng chính trị tại Washington.

Trong bài diễn văn trước lưỡng viện Quốc hội ngày 28/2, Tổng thống Donald Trump kêu gọi nước Mỹ đang bị chia rẽ “vực dậy lại tinh thần Mỹ.” Ông Trump đặt ra một nghị trình đầy tham vọng với các mục tiêu phục hưng nền kinh tế, siết chặt an ninh biên giới, tăng chi tiêu cho quân đội và thay đổi lớn về chăm sóc sức khỏe. Đó là một nghị trình với một loạt ưu tiên chính trị đầy khó khăn mà chắc chắn sẽ gặp phải nhiều tranh luận quyết liệt trong những tháng tới. Chính quyền Trump đã gặp những thất bại đầu tiên từ dự luật thay thế Obamacare, dự luật di trú và những lùm xùm về quan hệ với Nga.

CHÍNH PHỦ MỚI

Nội các Donald Trump

Đến nay, tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump đã bổ nhiệm các thành viên nội các và cố vấn Nhà Trắng. Trong đội ngũ lãnh đạo chính phủ của Donald Trump mà Le Figaro gọi là “ngoại hạng ”, có những nhân vật trung thành, có những vị tướng, và đặc biệt có nhiều doanh nhân, vì nhà tỉ phú đã luôn nói phải quản lý nước Mỹ như quản lý một doanh nghiệp. Phần lớn họ đều là những người mang nhiều nét tương đồng với nhà tài phiệt New York: lớn tuổi, da trắng, giàu có, dám chấp nhận rủi ro, có kỹ năng đàm phán lão luyện và thích làm hơn nói, theo Reuters.

  • “Ly kỳ, gây ấn tượng mạnh nhất” là việc bổ nhiệm ông Rex Tillerson, chủ tịch tập đoàn dầu khí đa quốc gia ExxonMobil vào vị trí ngoại trưởng. Người ta đã luôn chờ đợi ông Donald Trump tạo ra những bước ngoặt bất ngờ. Và việc chọn lựa nhà kinh doanh dầu lửa Rex Tillersson vốn có quan hệ thân thiết với tổng thống Nga làm ngoại trưởng đã gây nhiều tranh cãi. Dấu hiệu hâm nóng quan hệ với Nga gây phản ứng chống đối trong phe bảo thủ trong bối cảnh Nga Sô bị tố cáo nhúng tay vào cuộc bầu cử Mỹ để loại cựu ngoại trưởng Hillary Clinton. Ngoại trừ quan điểm cứng rắn của cả hai đối với Trung Quốc (chấm dứt bồi đắp đảo nhân tạo cũng không được phép tiếp cận các đảo đó) thì trong cuộc điều trần tại Quốc hội Mỹ ngày 11/1, ông Rex Tillerson đã thể hiện quan điểm bất đồng của mình với ông Trump về các chính sách đối ngoại chủ chốt trong đó có chính sách với Nga, giải trừ hạt nhân, thỏa thuận thương mại, nhập cư, quan hệ với Mexico, biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, theo ông Tillerson, việc ông có bất đồng quan điểm với ông Trump cũng không có gì quan trọng. Khi chính thức làm việc cùng nhau, mọi người trong nội các sẽ cùng tranh luận “và tổng thống sẽ là người quyết định”.
  • Nội các TT Trump, đặc biệt bộ phận an ninh, tình báo, quân sự cận kề của ông gồm 3 tướng lãnh: tướng hồi hưu Michael Flynn làm Cố vấn An ninh Quốc gia, tướng James Mattis làm Bộ Trưởng Quốc Phòng và cựu chỉ huy đội đặc nhiệm hải quân Mỹ (SEAL) Ryan Zinke cho vị trí Bộ trưởng Nội vụ. Bộ Trưởng Nội an và dân biểu Mike Pompeo làm giám đốc CIA từng là sĩ quan thủ khoa của trường Võ bị West Point nổi danh của Mỹ. Ông Flynn đã phải từ chức ngày 13/2 sau khi có những tin tức cho hay ông đã nói dối với những quan chức trong chính quyền của Tổng thống Trump về mối quan hệ giữa ông với đại sứ Nga tại Hoa Kỳ. Sau khi Đô đốc Robert Harward từ chối chức vụ cố vấn an ninh quốc gia, ngày 18/2, trung tướng McMaster được chỉ định thay thế. Lựa chọn mới được cả các nhà phân tích lẫn giới chính trị gia đón nhận tích cực. Khác với chính quyền Obama, ông Donald Trump bổ nhiệm cánh tay mặt Stephan Banon, cố vấn chiến lược, vào ghế thường trực của Hội Đồng An Ninh Quốc Gia, một loại bộ Ngoại Giao bỏ túi” tại Nhà Trắng. Tổng tham mưu trưởng Liên quân và Giám đốc Tình báo Quốc gia không được tham dự thường xuyên các phiên họp của Hội Đồng An Ninh Quốc Gia. Hai ông Vincent Viola và Philip Bilden, ứng viên Bộ trưởng Lục quân và Hải quân, từ chối sự đề cử. Chỉ trong 2 tháng, Tổng thống Donald Trump cho chuyển ông Steve Bannon, trưởng cố vấn chiến lược, ra khỏi Hội đồng An ninh Quốc gia (NSC). Chủ tịch hội đồng tham mưu trưởng liên quân- tướng Joseph Dunford, và giám đốc cơ quan tình báo quốc gia- ông Dan Coats- đã được khôi phục, sau khi họ bị hạ bậc vào những ngày đầu. Tiếp theo đó, truyền thông Mỹ ngày 10/4 đưa tin Phó cố vấn an ninh quốc gia Mỹ K.T. McFarland đã bị buộc từ chức sau 3 tháng làm việc. Cũng có vì sao nữ mới nổi. Bà Dina Powell, 43 tuổi, di dân gốc Ai Cập đến Mỹ khi 4 tuổi, nói thông thạo tiếng Á Rập, là người có nhiều kinh nghiệm về chiến lược đối ngoại từ thời gian làm việc trong chính quyền Tổng Thống George W. Bush. Bà mới được Trung tướng H.R. McMaster tuyển dụng. Theo những giới chức có am hiểu, bà được xem là người hành động bảo thủ và linh động trong tiếp cận với thế giới.

Hình chụp đêm 6 Tháng Tư trong buổi phúc trình tại Mar-a-Lago cho Tổng Thống Donald Trump (giữa) về kết quả vụ oanh kích Syria. Bà Dina Powell, phụ tá cố vấn an ninh quốc gia, bên phải trong hình là phụ nữ duy nhất trong nhóm. (Hình: AP/Photo)

  • Ông Peter Navarro, tác giả cuốn “Death by China” một kinh tế gia có lập trường cứng rắn với Trung Quốc, đứng đầu Hội đồng Thương mại Quốc gia của Tòa Bạch Ốc. Ông Navarro, một học giả và có thời là cố vấn đầu tư, là tác giả cuốn sách “Chết vì Trung Quốc: Mỹ mất nền sản xuất như thế nào.” Sách được làm thành một phim tài liệu nói về tham vọng của Trung Quốc muốn trở thành một cường quốc kinh tế và quân sự tại châu Á. Ngày 3/1, Donald Trump cũng chọn ông Robert Lighthizer, người chỉ trích mạnh mẽ hoạt động thương mại của Trung Quốc, làm đại diện thương mại Mỹ.
  • Ngày 30/11/2016, tổng thống tân cử của Hoa Kỳ Donald Trump đã bổ nhiệm thêm 2 bộ trưởng trong chính phủ của ông. Nhà tỷ phú Wilbur Ross được giao giữ chức bộ trưởng Thương Mại. Đặc biệt là cựu lãnh đạo ngân hàng Goldman Sachs, ông Steven Mnuchin, được bổ nhiệm làm bộ trưởng Tài Chính. Đây là một bất ngờ vì trong thời gian tranh cử tổng thống, ông Trump đã liên tục đả kích giới tài chính. Đó là chưa kể tới việc ông chọn cựu lãnh đạo ngân hàng Goldman Sachs làm bộ trưởng ngân khố đã khiến công chúng chế nhạo là ứng viên đại diện cho tầng lớp “người da trắng thấp cổ bé họng” giờ đã biến thành tổng thống của “những người da trắng có thế lực”.
  • Thượng Viện Mỹ hôm 7/4 chuẩn thuận thẩm phán Neil Gorsuch vào Tối Cao Pháp Viện Mỹ, sau một cuộc đối đầu gay go giữa phía Cộng Hòa và Dân Chủ có thể có ảnh hưởng lâu dài đến cơ chế này cũng như cho phía tòa. Phó Tổng thống Mike Pence ngồi ghế chủ tọa cuộc họp khi Thượng Viện thông qua việc đề cử ông Neil Gorsuch, năm nay 49 tuổi, với tỉ số 54 thuận và 45 chống, đưa ông vào thế chỗ của cố thẩm phán Antonin Scalia, người mà ông Gorsuch rất ngưỡng mộ.

NHỮNG QUYẾT ĐỊNH CỦA TỔNG THỐNG TRUMP

Cho đến bây giờ, Tổng thống Trump đã ký trên 20 sắc lệnh mà sắc lệnh gây tranh cải nhất là tạm thời cấm tất cả những người tỵ nạn và du khách đến từ bảy quốc gia Trung Đông:

  • Bản dự thảo ngân sách mới ngày 16/3 dự trù tăng 54 tỷ cho ngân sách Quốc phòng bằng cách giảm số tiền tương đương từ các chương trình quốc nội và viện trợ nước ngoài. Bộ Ngoại giao chấp nhận giảm 29% ngân sách để phù hợp với quyết định của Tổng thống Trump. Cơ hội để đề nghị ngân sách đầu tiên của ông Trump được Quốc hội thông qua hiện còn mong manh. Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump nói rằng ông sẽ chuyển sang cải cách thuế vào đầu tháng 4, tiếp sau thất bại khi dự luật về y tế của ông không được Quốc hội thông qua vào ngày 24/3. Tuy nhiên, cắt giảm thuế được cho là phải được bù lại bằng các khoản tiền được tiết kiệm từ dự luật chăm sóc sức khoẻ mà nay đã bị rút lại.
  • Thực hiện lời hứa khi tranh cử, tân Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 25/1 ký sắc lệnh hành pháp nhằm dẹp bỏ “các thành phố cư trú an toàn” cho di dân bất hợp pháp bằng cách đình chỉ các ngân khoản trợ cấp của liên bang dành cho những địa phương chứa chấp di dân không giấy tờ. Ngày 27/1, Tổng thống Trump đã ký các sắc lệnh đầu tiên liên quan đến vấn đề xây dựng một bức tường dọc theo biên giới với Mexico cũng như tạm thời cấm tất cả những người tỵ nạn và du khách đến từ bảy quốc gia Trung Đông có dân số chủ yếu là người Hồi giáo nhập cảnh vào Mỹ.

  • Sắc lệnh đình chỉ nhập cư với công dân từ bảy nước Hồi Giáo của tân tổng thống Mỹ Donald Trump, đã gây giận dữ trong nước và trên toàn thế giới. Xã hội dân sự và tư pháp Mỹ đã bắt đầu kháng cự lại “sắc lệnh chống Hồi Giáo của Donald Trump. Vụ kiện chống lại lệnh cấm của Tổng thống Trump ban đầu do bang Washington đệ đơn, tiếp đến là Minnesota. Thẩm phán liên bang James Robart ở Seattle ngày 3/2 đã  ra lệnh tạm thời chặn lệnh cấm những người từ bảy quốc gia có đa số dân là người Hồi giáo được vào Mỹ mà Tổng thống Trump đưa ra. Tòa án phúc thẩm liên bang Mỹ ngày 4/2 đã bác yêu cầu của chính quyền Trump đòi khôi phục sắc lệnh này. Cho đến 7/2, gần 100 công ty, 2 tiểu bang, 2 cựu Ngoại trưởng Mỹ và 3 trường đại học danh tiếng tại California đã nộp đơn lên Tòa phúc thẩm khu vực 9 ở San Francisco để chống lại lệnh này. Sắc lệnh này cũng bị khoảng một ngàn nhân viên trong bộ ngoại giao ký kiến nghị phản đối. Bộ Tư pháp Mỹ ngày 7/2 bảo vệ lệnh cấm đi lại của Tổng thống Donald Trump và kêu gọi tòa phúc thẩm khôi phục nó vì lợi ích an ninh quốc gia. Ngày 9/2, cả 3 thẩm phán Tòa phúc thẩm Liên bang đã ra phán quyết từ chối khôi phục lệnh cấm của ông Trump. Như vậy Tổng thống Trump chỉ còn cách đưa chuyện này lên Tối Cao Pháp Viện. Ngày 21/2, chính quyền Trump ban hành văn bản hướng dẫn nhằm trục xuất những người nhập cư bất hợp pháp, và đẩy nhanh tiến độ này. Bản hướng dẫn không làm thay đổi luật nhập cư của Hoa Kỳ, nhưng đem lại cách tiếp cận cứng rắn hơn các biện pháp hiện hành. Ngày 7/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump ký sắc lệnh thứ 2 cấm công dân từ sáu quốc gia có đa số dân Hồi giáo không được vào Mỹ trong 90 ngày. Iraq – quốc gia được liệt kê trong sắc lệnh trước đó – bị đưa ra khỏi lệnh mới sau khi đồng ý bổ sung các biện pháp kiểm tra thị thực. Ngày 15/3, Thẩm phán liên bang tại bang Hawaii, ông Derrick Watson, đã ra phán quyết chặn khẩn cấp sắc lệnh di trú mới của tân tổng thống trên phạm vi toàn quốc. Thẩm phán Theodore D. Chuang của tiểu bang Maryland đã trở thành bang thứ 2 của Mỹ chặn sắc lệnh di trú mới của Tổng thống Trump.
  • Ngày 8/3, hai ủy ban Hạ viện Mỹ bắt đầu xem xét dự thảo Luật Chăm sóc sức khỏe Mỹ (AHCA) – dự luật của đảng Cộng Hòa nhằm mở đường cho việc thay thế chương trình chăm sóc sức khỏe hợp túi tiền, hay còn gọi là Obamacare, trong bối cảnh xuất hiện nhiều ý kiến phản đối. Sự thay thế Obamacare (hay còn gọi là ACA: Affordable Care Act) sẽ đòi hỏi nhiều thời gian và tranh cãi. Ngày 24/4, đứng trước tình hình không kiếm đủ phiếu thuận cho dự luật mới, ông Paul Ryan, Chủ tịch Hạ Viện theo yêu cầu của Tổng thống Donald Trump đột ngột rút lại dự luật này. Quyết định được đưa ra một ngày sau khi Tổng thống ra tối hậu thư cho các nhà lập pháp, nếu không thông qua dự luật thì phải tiếp tục Obamacare và phải trả giá.

 Gia đình Donald Trump

Một bức hình gây tranh cải khi cô Ivanka Trump ngồi trên ghế Tổng Thống tại phòng Bầu Dục trong khi Tổng Thống Trump và Thủ Tướng Canada đứng 2 bên

  • Với truyền thông Mỹ, con gái Ivanka Trump là cánh tay cánh phải đắc lực của ông Trump thì con rể Jared chính là cánh tay trái không thể thiếu của tỉ phú bất động sản. Theo nhiều nguồn tin tin cậy về chiến dịch tranh cử của ông Trump, chàng rể Jared Kushner là người giúp Donald Trump giải quyết nhiều công việc lớn nhỏ, từ cố vấn cho chiến dịch tranh cử đến chăm sóc trang Facebook của tỷ phú. Jared Kushner đã được Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump bổ nhiệm làm cố vấn cấp cao của Nhà Trắng, phụ trách cả việc đối nội lẫn đối ngoại với trách nhiệm ngày càng tăng. Truyền thông đã phong tặng cho Jared chức vụ bộ trưởng Bộ đủ thứ (Secretary of Everything). Cô con gái lớn Ivanka cũng vừa có một văn phòng tại tòa Bạch Ốc. Đây là điều chưa từng có tiền lệ đối với các Tổng thống tiền nhiệm. Có 2 lý do để giải thích vai trò của cô con gái lớn và chàng rễ:
  1. Khác hẳn với các Tổng thống tiền nhiệm mà có thể xem như hầu hết ở trong giới chính trị hay quân đội, hiểu rõ guồng máy chính trị tại Washington thì ông Trump chỉ là một doanh nhân, chẳng có kinh nghiệm làm việc tại Washington. Có thể ông Trump là người thích hợp được bầu lên làm Tổng thống để làm những thay đổi lớn cho nước Mỹ. Tuy nhiên, tính tình của ông đã làm ông trở thành người cô đơn, nhiều khi trở thành bất thường. Trong nhiều khía cạnh, Ivanka và Jared là 2 người bảo vệ, có thể tiếp cận dễ dàng với ông Trump. Về mặt quan điểm, ông Bannon là người của chủ nghĩa dân tộc cực đoan trong khi ông Kushner hoàn toàn không chia sẻ tư tưởng ấy. Vì vậy, đây là sự va chạm giữa hai chủ trương cô lập hóa và toàn cầu hóa.
  2. Những người làm việc với ông Trump từ nội các cũng như lập pháp đã học hỏi rất mau cách tốt nhất để làm việc với ông Trump. Có lẻ cách hay nhất là nếu có điều gì bất đồng ý với Tổng thống thì để cho Ivanka hay Jared nói điều này. Ngay Phó Tổng thống Mike Pence cũng rất tế nhị, cố gắng hết sức để ủng hộ ông Trump. Các lãnh tụ thế giới cũng bắt đầu học cách quan hệ với ông Trump. Không có gì ngạc nhiên nếu Ivanka trở thành phái viên đắc lực trong mối liên hệ với Trung Quốc.

Vai trò của các người con của Tổng Thống Hoa Kỳ chắc chắn sẽ còn nhiều hơn vì dù sao đây là sự cân bằng tối cần cho sự nghiệp của ông Trump . Những dấu hiệu mà người ta có thể ghi nhận là Tổng thống Donald Trump đang có những thay đổi về đối ngoại không giống những gì ông tuyên bố trong thời gian trước và sau bầu cử.

NHỮNG VẤN ĐỀ TRONG NƯỚC VÀ ĐỐI NGOẠI

Vừa mới nhậm chức, tân tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục quạt gió từ những vấn đề nội địa cũng như vào các lò lửa quốc tế nhất là với Iran và Nga. Cùng lúc đó, từ Seoul, bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ James Mattis đe dọa giáng trả “vùi dập” Bắc Triều Tiên nếu Bình Nhưỡng dùng vũ khí nguyên tử tấn công Hàn Quốc hay lãnh thổ Hoa Kỳ. Không những đối thủ của Hoa Kỳ mà ngay các quốc gia đối tác hay đồng minh như Nhật Bản, Mexico, Úc và Do Thái cũng bị Donald Trump dằn mặt, theo phân tích của AFP. Tuy nhiên, chỉ sau 3 tháng, những tuyên bố của ông Trump đối với các vấn đề trong và ngoài nước từ sự thân thiện với Nga Sô, thao túng tiền tệ của Trung Quốc, sự lạc hậu của NATO, dính líu tại Syria, khiêu khích của Bắc Triều Tiên cho đến vấn đề lãi xuất, nợ trần quốc gia, ngân hàng xuất-nhập cảng thay đổi liên tục khiến giới quan sát và truyền thông không thấy được đâu là lập trường thật sự của ông Trump và đó là những điều tân Tổng thống xem như là những nét đặc thù trong chính sách của ông.

ĐỐI NỘI

Với các Đại công ty

Tổng thống đắc cử Donald Trump ngày 15/12 đã gặp các lãnh đạo cấp cao nhất của các công ty công nghệ lớn nhất Hoa Kỳ. Cuộc họp của Donald Trump và các CEO công nghệ thể hiện thiện chí của chính phủ Mỹ. Trong danh sách các vị lãnh đạo công nghệ tham gia có những nhân vật đáng chú ý như Tim Cook (CEO của Apple), Satya Nadella (CEO của Microsoft), Larry Page (CEO của Google), Sheryl Sandberg (COO của Facebook) và Ginni Rometty (CEO của IBM), Safra Catz (CEO Oracle), Jeff Bezos  (CEO Amazon). Trước đây, Jeff Bezos đã công khai chỉ trích tân tổng thống Trump. Thậm chí, tổng thống Trump còn vài lần đối đầu với tờ Washington Post thuộc sở hữu của Jeff Bezos trong suốt quá trình vận động tranh cử của ông. Rất nhiều người trong số họ đã chỉ trích ông dữ dội trong chiến dịch tranh cử năm nay. Tổng thống Trump đã kêu gọi các CEO hãy gọi điện thoại trực tiếp cho ông nếu họ muốn nói chuyện, và đề nghị gặp lại nhau thường kỳ, khoảng ba tháng một lần. Tổng thống nói ông muốn bắt đầu một “cuộc đối thoại và hợp tác” để thúc đẩy đổi mới và tạo thêm công ăn việc làm. Trước cuộc bầu cử, rất nhiều trong số các lãnh đạo công nghệ hàng đầu đã mạnh mẽ bày tỏ quan ngại về nhiệm kỳ tổng thống của ông Trump vì những lời chỉ trích mạnh mẽ của ông đối với Trung Quốc, việc ông đe dọa hủy bỏ các thỏa thuận thương mại và các kế hoạch hạn chế nhập cư, điều này sẽ hạn chế lượng nhân công có trình độ cao sẵn có cho các công ty công nghệ. Trong cuộc họp, Tổng thống Trump đã yêu cầu các hãng công nghệ đưa dây chuyền sản xuất các mặt hàng như smartphone về Mỹ và thay đổi mã số thuế. Trước đó, ông đã lập lại lời đe dọa đối với các công ty Mỹ dự tính chuyển cơ xưởng ra ngoại quốc, qua một loạt các phát biểu trên Twitter cảnh cáo rằng “sẽ có thêm thuế đánh vào hàng hóa ở mức 35%” đối với những mặt hàng bị coi là “chuyển ngược lại qua biên giới” để bán tại Mỹ. CEO của Oracle nói: “Tôi dự định sẽ nói với ngài Tổng thống đắc cử rằng chúng tôi ở bên cạnh ông ấy và sẽ giúp đỡ bằng mọi cách có thể. Nếu Trump có thể cải cách hệ thống thuế, giảm bớt luật lệ và đàm phán được những hiệp định thương mại có lợi hơn, ngành công nghệ của nước Mỹ sẽ mạnh mẽ và có sức cạnh tranh mạnh hơn bao giờ hết”.

Ngày 3/2, Tổng thống Mỹ Donald Trump có buổi họp thứ hai rất thẳng thắn với hội đồng kinh doanh mà ông Trump chọn lọc gồm có CEO Blackstone Steve Schwarzman, chủ tịch hội đồng, CEO Tesla Elon Musk, CEO JPMorgan Chase Jamie Dimon, CEO General Motors Mary Barra, CEO IBM Ginni Rometty và CEO Wal-Mart Doug McMillon bàn về các đề tài thuế, về thương mại, cơ sở hạ tầng, các vấn đề của phụ nữ, công ăn việc, đào tạo nhân lực cho ngành công nghệ … Ngày 5/2, CEO Uber Travis Kalanick tuyên bố rời khỏi nhóm cố vấn kinh tế của tân Tổng thống Donald Trump. 

Với Truyền thông

Trong tư cách là một ứng cử viên tổng thống, ông Donald Trump đã nhiều lần tấn công giới truyền thông và coi đây như một tâm điểm trong chiến dịch vận động tranh cử của ông. Nhiều người trông đợi ông sẽ có thái độ mềm mỏng hơn với báo giới một khi ông đã lên nắm quyền. Nhưng như lời tường thuật của Thông tín viên Bill Gallo của Đài VOA, thì cho tới nay chưa có chứng cớ nào cho thấy là quan hệ giữa ông Trump với giới truyền thông báo chí sẽ cải thiện.

ĐỒI NGOẠI

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump, bắt đầu ngày 28/1 và 29/1 đã điện đàm với các nhà lãnh đạo các cường quốc trên thế giới, bắt đầu với Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, Thủ tướng Đức Angela Merkel, Tổng thống Nga Vladimir Ông Putin, Tổng thống Pháp Francois Hollande và Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull, Quốc vương Ả-rập Xê-út Salman bin Abd al-Aziz Al Saud, Thái tử Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất Mohammed bin Zayed, quyền Tổng thống Hàn Quốc Hwang Kyo-Ahn và ngày 8/2 đã gởi thư cho Chủ tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc.

Quan hệ với Nga Sô và Trung Quốc

Một điều mà mọi người hy vọng là Hoa Kỳ dưới thời ông Trump sẽ không để Nga Sô và Trung Quốc chiếm thế thượng phong như trong mấy năm vừa qua.

Không ai phủ nhận việc hacker Nga can thiệp vào tiến trình bầu cử Hoa Kỳ nhưng sự thất bại của bà Clinton do nhiều lý do hơn là can dự của Nga. Ít ngày trước lễ tuyên thệ nhậm chức, Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump hôm 8/1 đã công nhận đánh giá của cộng đồng tình báo cho rằng Nga có liên quan đến các vụ tấn công mạng nhằm vào bầu cử tổng thống Mỹ, và không loại trừ khả năng sẽ có hành động đáp trả. Tổng thống Trump nói đúng khi tuyên bố “Quan hệ tốt với Nga là điều tốt, không phải xấu. Khi tôi làm tổng thống, Nga sẽ tôn trọng chúng ta hơn rất nhiều so với bây giờ, và … hai nước sẽ có thể hợp tác, giải quyết nhiều vấn đề cấp bách, to lớn của thế giới”. Khi được hỏi về một thỏa thuận có thể với Nga, ông Trump nói đó là “cắt giảm đáng kể” vũ khí hạt nhân đổi lại việc gỡ bỏ lệnh trừng phạt của Mỹ. Ông Donald Trump đã thăm trụ sở Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) vào ngày 21/1 trên cương vị tân Tổng thống như là một sự giảng hòa với cơ quan này. Ngày 29/1, RT của Nga dẫn lời các nhà lập pháp và các nhà kinh tế Nga bày tỏ lạc quan về mối quan hệ giữa Nga và Mỹ sau cuộc điện đàm kéo dài gần 1 tiếng giữa tổng thống Putin và người đồng cấp Donald Trump. Ngày 4/6, Tổng thống Trump quyết định không kích Syria. Theo ông Antony J. Blinken, thứ trưởng ngoại giao dưới thời Tổng thống Barack Obama, “cuộc tấn công hóa học của chính phủ Syria” chống lại phiến quân đã buộc Mỹ phải ra tay hành động. Vụ không kích vào căn cứ Syria có thể cải thiện hình ảnh cho Trump nhưng cũng mang đến nhiều rủi ro như quan hệ với Nga xấu đi.

Trong sự quan hệ với Trung Quốc, nhiều nhà phân tích quốc tế ưa dùng chữ “chiến tranh thương mãi”. Nói thực tế hơn, đây là sự thâm hụt cán cân thương mãi mà lợi thế nghiêng về Trung Quốc. Hiện kim ngạch mậu dịch giữa hai nước đạt gần 600 tỷ USD hàng năm, phần lớn những trao đổi thương mại này, trị giá ước lượng 466 tỷ USD là do hàng sản xuất ở Trung Quốc bán vào thị trường Mỹ. Có nhiều cách để giảm thâm thủng mậu dịch này mà phần lớn đòi hỏi sự tương nhượng từ Trung Quốc. Nước Mỹ trong 3 thập niên qua, vì quyền lợi của các tập đoàn kinh tế, đã giúp cho Trung Quốc lên được vị trí có thể cạnh tranh với Hoa Kỳ về quân sự. Washington dười thời tân Tổng thống Trump sẽ là thực thể đóng vai trò định hình quan hệ Mỹ-Trung, còn Bắc Kinh sẽ là thực thể có những đổi thay phù hợp để thích ứng. Cuộc gặp thượng đỉnh ngày 7/4 tại Mar-a-Lago, Florida, chỉ là buổi họp làm quen giữa 2 ông Trump-Tập. Các trợ lý của ông Trump đã thực hiện đúng cam kết trong việc nêu ra những lo ngại về hoạt động thương mại của Trung Quốc và sự thâm hụt thương mại của Washington với Bắc Kinh. Trung Quốc đồng ý về kế hoạch 100 ngày thương lượng về thương mại với Mỹ, nhằm mục tiêu thúc đẩy hoạt động xuất khẩu của Mỹ và giảm thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ. Chủ tịch Trung Quốc cũng đã nhất trí tăng cường hợp tác để kiềm chế các chương trình tên lửa và hạt nhân của Triều Tiên. Tuy nhiên Trung Quốc không đưa ra bất cứ phương án mới nào để đối phó với quan điểm thách thức của Triều Tiên trong vấn đề này. Trong các vấn đề khác, thông điệp chung là phía Trung Quốc nhất trí sẽ hợp tác cùng Mỹ giải quyết những bất đồng và tìm giải pháp chung trong hợp tác. 

Hiệp Định Đối Tác Xuyên Thái Bình Dương TPP

Tổng thống tân cử Donald Trump từng vận động chống lại Hiệp Định Đối Tác Xuyên Thái Bình Dương TPP và cam kết sẽ rút Hoa Kỳ ra khỏi hiệp định gồm 12 nước. Tuy nhiên, nhiều người được ông chọn vào nội các, hoặc đang được ông cân nhắc cho những vị trí cao nhất, lại ủng hộ hoặc từng phát biểu một cách thuận lợi về hiệp định thương mại này. Thống đốc Terry Branstad của Iowa, người vừa được ông Trump loan báo chọn làm đại sứ Hoa Kỳ tại Trung Quốc, nói ông ủng hộ mạnh mẽ TPP vì hiệp định sẽ tháo dỡ những rào cản, mở cửa những thị trường, mang lại thêm việc làm và thu nhập về nông nghiệp cho Hoa Kỳ. Tướng Thủy Quân Lục Chiến James Mattis, người được ông Trump chọn làm bộ trưởng quốc phòng, hồi tháng 5 năm ngoái đã cùng với 16 tướng lãnh về hưu và cựu bộ trưởng quốc phòng ký một bức thư gửi lên các lãnh đạo Quốc Hội, nói rằng TPP sẽ giúp Hoa Kỳ duy trì ưu thế địa chính trị ở Châu Á. Bức thư nói rằng, sẽ có những hậu quả chiến lược tai hại nếu Hoa Kỳ rút khỏi TPP, chẳng hạn như các đồng minh và đối tác sẽ nghi ngờ các cam kết và quyết tâm của Hoa Kỳ, và đương nhiên họ sẽ tìm đến những đối tác khác. Cựu Thống đốc Mitt Romney của Massachusetts và cựu Thống đốc Jon Huntsman Jr. của Utah, hai ứng viên khác cho chức vụ ngoại trưởng của ông Trump, cũng từng tuyên bố ủng hộ TPP. Thậm chí ông Mike Pence, Phó tổng thống tân cử và đương kim thống đốc Indiana, cũng ủng hộ TPP. Nhưng ông Pence cho biết ông đã thay đổi quan điểm về các thỏa ước đa phương sau khi nhận làm phó cho ông Trump.

Lời hứa đã được ông Donald Trump thực hiện trong ngày đầu tiên làm tổng thống: Rút Mỹ ra khỏi Hiệp Định Đối Tác Xuyên Thái Bình Dương TPP, và thương thuyết lại Hiệp Định Tự Do Mậu Dịch Bắc Mỹ NAFTA. Quyết định này tuy nhiên không được đưa ra dưới dạng sắc lệnh mà được nêu lên trong một bản tuyên bố về một chiến lược thương mại mới, được Nhà Trắng loan báo ngay sau lễ nhậm chức của ông Trump. Lệnh của ông Trump đối với TPP thật ra chỉ mang tính cách biểu tượng, bởi vì hiệp định này chưa bao giờ được thông qua tại Quốc hội Mỹ vốn có nhiều phân rẽ. Bên cạnh những cân nhắc được thua, sau việc Washington rút khỏi TPP và tương lai hiệp định tự do mậu dịch bao gồm 12 nước trong vành đai Thái Bình Dương đi về đâu, quyết định của tổng thống Trump hôm 23/1/2017 còn đặt lại trật tự về địa chính trị trong vùng. Theo Reuters, ngày 26/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông muốn ký hàng loạt thỏa thuận thương mại song phương, thay vì các thỏa thuận đa phương như Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).

Quan hệ với Canada và Mexico

Mexico có rất nhiều vấn đề với Hoa Kỳ từ hiệp ước NAFTA, các công ty Trung Quốc dùng Mexico như là bình phong để xâm nhập vào Hoa Kỳ và bức tường dọc biên giới. Hoa Kỳ có một sự thặng dư mậu dịch nhỏ với Mexico khi hiệp định được ký kết năm 1993, nhưng thặng dư ấy mau chóng trở thành thâm thủng mậu dịch hơn 50 tỷ mỗi năm.  Ông Trump đã ra lệnh xây bức tường Mexico, ngưng nhận người tị nạn. Chủ tịch Hạ Viện Paul Ryan và thủ lãnh CH Thượng Viện Mitch McConnell loan báo sẽ chuẩn cấp từ 12 đến 15 tỷ trước ngày 30/9/2017, là ngày kết thúc tài khoá hiện hành, để xây tường suốt 2,000 dặm biên giới. Trong khi đó một bản tin khác cho biết Tổng Thống Hoa Kỳ Donald Trump muốn chi trả kế hoạch xây tường biên giới phía Nam của ông bằng việc đánh thuế 20% lên các hàng nhập cảng từ Mexico. Tổng thống Mexico đã hủy bỏ cuộc họp dự trù với Hoa Kỳ nhưng sau đó trong một cuộc trao đổi qua điện thoại, hai tổng thống đã tìm cách làm giảm căng thẳng ngoại giao nhưng nhìn nhận là hai bên còn có nhiều bất đồng. Hy vọng rằng ông Trump đừng đẩy Mexico đến mức không có chổ để đàm phán.

Quan hệ Canada-Hoa Kỳ tương đối đơn giản hơn. Cuộc gặp gỡ đầu tiên giữa Thủ tướng Canada Justin Trudeau và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump ngày 13/2 đã hé lộ những quan điểm khác biệt hoàn toàn về vấn đề di dân và an ninh biên giới. Tuy nhiên, hai nhà lãnh đạo đồng ý với nhau rằng hai quốc gia có những liên hệ chặt chẽ với nhau, và mối quan hệ đồng minh của hai nước sẽ tiếp tục bền chặt.

Quan hệ với Nhật Bản và Hàn Quốc

Trước đây, ông Trump đã nêu tên Nhật Bản cùng với Trung Quốc và Mexico, là những nước đã được hưởng lợi một cách bất công từ các chính sách thương mại đã đẩy Mỹ vào tình trạng thâm hụt mậu dịch. Ông Trump từng tố cáo Tokyo là đã hạ giá đơn vị tiền tệ của mình để đẩy mạnh xuất khẩu. Thủ tướng Nhật Abe đã có cuộc viếng thăm Hoa Kỳ chính thức vào tháng 2, 2017. Hai vấn đề chính đã được thảo luận là an ninh và thương mãi. Trong cuộc họp báo chung với thủ tướng Shinzo Abe tại Nhà trắng, tổng thống Donald Trump tuyên bố liên minh Mỹ – Nhật là trụ cột của hòa bình và ổn định trong vùng và khẳng định lại cam kết liên minh quân sự giữa hai nước, trong đó nhấn mạnh đến việc bảo vệ quần đảo Senkaku/Điếu Ngư đang có tranh chấp giữa Tokyo và Bắc Kinh. Trong một bản tuyên bố chung Mỹ-Nhật-Hàn công bố ngày 16/2/2017 tại Bonn, ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson khẳng định bảo vệ hai đồng minh Bắc Á bằng mọi cách, kể cả sử dụng vũ khí “hạt nhân”. Về phần Nhật Bản, thủ tướng Nhật tập trung vào quan hệ kinh tế thương mại. Ông Abe cho biết hai nước đã thống nhất để xác định một khuôn khổ cho đối thoại kinh tế và tỏ ra lạc quan về cuộc đối thoại này trong thời gian tới. Tháp tùng ông Abe có Bộ trưởng Tài chính và Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản, phía Nhật sẽ đề nghị với chính quyền của ông Trump một gói đầu tư có khả năng kiến tạo 700,000 việc làm ở Mỹ thông qua các dự án đầu tư công-tư vào hệ thống hạ tầng cơ sở, chẳng hạn như hệ thống đường xe lửa cao tốc. Tập đoàn sản xuất xe hơi Toyota và các công ty lớn khác của Nhật có thể cũng sẽ loan báo các kế hoạch đầu tư mới để xây dựng nhiều nhà máy tại Hoa Kỳ, như kết quả của cuộc họp cấp cao song phương.

Quan hệ với Liên Âu

Ông Bannon cho Đại sứ Đức tại Washington biết là ông xem Liên hiệp Châu Âu là một cơ cấu có nhiều khuyết điểm và ông muốn có những mối liên hệ mới với Châu Âu. Sự đóng góp của các quốc gia Liên Âu là đề tài chính trong mối liên hệ với Hoa Kỳ. Ngày 6/2, Tổng thống Donald Trump nhắc lại sự ủng hộ của Hoa Kỳ đối với NATO. Ông chỉ yêu cầu rằng tất cả thành viên NATO nên đóng góp tài chính đầy đủ và thích hợp cho liên minh này. Phó Tổng thống Mike Pence nói với các nhà lãnh đạo châu Âu tại Hội nghị An ninh Munich ngày 18/2 rằng Mỹ sẽ “không suy suyển” trong việc hậu thuẫn cho NATO. Hiện tại, ngân sách Quốc phòng của Hoa Kỳ chiếm 4% GDP trong khi ngân sách Quốc phòng của các nước Liên Âu chỉ chiếm 2% GDP. Mỹ hiện chi trả cho gần 70% chi tiêu của NATO. Tại hội nghị đầu tiên của ông với các đồng nhiệm còn lại trong khối NATO vào hôm nay, 31/3/2017, ngoại trưởng Hoa Kỳ Rex Tillerson đã nhấn mạnh đến nhu cầu của Liên Minh là phải có đủ “nguồn lực, tài chánh cũng như những phương tiện khác”, để có thể làm tốt nhiệm vụ của mình. Dấu nhấn đặt trên từ tài chánh chính là thông điệp quan trọng nhất mà chính quyền Donald Trump gởi đến các đồng minh trong NATO: Chi nhiều hơn cho quốc phòng và tối thiểu là thực hiện cam kết dành 2% GDP cho chi tiêu quân sự.

Quan hệ với Do Thái

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã đánh đi một thông điệp đoàn kết trong một cuộc họp cấp cao ở Tòa Bạch Ốc ngày 15/2/2017. Cuộc gặp gỡ diễn ra sau một thời gian quan hệ Hoa Kỳ-Israel gặp sóng gió dưới thời Tổng thống Barack Obama. Đó là cuộc họp đầu tiên của ông Trump với ông Netanyahu kể từ khi nhậm chức. Cũng như chính sách đối ngoại với nhiều quốc gia, quan hệ Hoa Kỳ-Do Thái có nhiều thay đổi trong khi tranh cử và sau khi nhậm chức.

KẾT LUẬN

Tổng thống tân cử Donald Trump đã có những hành động không lường trước được trong 3 tháng đầu tiên từ khi ông lên nhậm chức để mang lại thay đổi đến cho nước Mỹ. Ông Trump vẫn tỏ ra khó đoán và không theo truyền thống. Nhưng ông đã phần nào thay đổi về đường lối và nhân sự trong các vấn đề chủ yếu.

Phải công nhận rằng Tổng thống Trump đã đạt được những thành quả đầu tiên dù rằng những thành quả này chỉ là những phản ứng tạm thời cho những khát khao muốn thay đổi của người dân Mỹ:

  • Nợ công đã giảm 12 tỷ USD trong tháng đầu tiên. Các số liệu mà Tổng thống Trump đưa ra trùng khớp với các dữ liệu do Bộ Tài chính Mỹ công bố gần đây. Cụ thể, vào ngày ông Trump nhậm chức (20/1), tổng số nợ công của Mỹ là 19,947 tỷ USD. Chỉ một tháng sau đó, vào ngày 21/2, tổng số nợ công của Mỹ đã giảm xuống còn 19,935 tỷ USD.
  • Chỉ số Dow Jones đã tăng trưởng khả quan từ 19,614 (8/12/2016) lên đến 21,116 (1/3/2017).
  • Bộ lao động loan báo: Tăng trưởng việc làm ở Hoa Kỳ đã giảm khá mạnh trong tháng 3 do thời tiết xấu ảnh hưởng nhiều vùng, nhưng tỉ lệ thất nghiệp tuột xuống mức thấp nhất từ 10 năm qua là 4.5%, giảm từ 4.8% trong tháng trước. Tỷ lệ thất nghiệp vào lúc cao điểm suy thoái, năm 2009, là 10%.

Rất nhiều vấn đề chờ đợi hành động cương quyết của Tổng thống Trump. Như ông vừa nói, chính phủ và người dân Hoa Kỳ phải “do more for less”. Hoa Kỳ có thể giảm ngân sách liên bang từ 10-20% mà vẫn giử được hoạt động bình thường. Lấy một ví dụ nhỏ là chương trình Medicaid mà liên bang tài trợ cho tiểu bang. Chương trình này đầy rẩy lạm dụng. Các thành phần được xem là nghèo được hưởng nhiều quyền lợi so với người trung lưu chỉ được Medicare. Khá nhiều người đã chuyển giao tài sản cho con cháu để được hưởng cả Medicare-Medicaid. Trong lãnh vực quốc phòng, Tổng thống Trump đã quyết định tăng 10% ngân sách quốc phòng nhưng bộ Quốc phòng và các tập đoàn Kỹ nghệ Quốc phòng cũng phải tăng gia hiệu năng quản trị. Các chiến hạm, phi cơ đóng tại Nga, Trung Quốc với kỹ thuật tương đương chỉ với giá bằng 2/3 của Hoa Kỳ. Các công ty lớn của Hoa Kỳ phải dung hòa quyền lợi của công ty với quyền lợi của quốc gia. Về vấn đề nhập cư, phải dung hòa giữa 2 thành phần di dân: những người làm lụng vất vả với số lương thấp, đóng góp cho nền kinh tế Hoa Kỳ với thành phần tội phạm, gánh nặng cho xã hội Hoa Kỳ. Sự giúp đỡ cho các thành phần nghèo tại Hoa Kỳ phải nhắm mục đích giúp họ vươn lên chứ không phải để họ hưởng trợ cấp, ăn bám xã hội.Trong cuộc phỏng vấn với CNN, tỷ phú Buffet đã nói: “Mỹ sẽ tốt thôi … Tôi từng nói rồi. Nước Mỹ sẽ tốt đẹp dưới thời bà Hillary Clinton, và tôi nghĩ Mỹ sẽ ổn dưới thời Donald Trump”. Ông Buffett tiếp tục: “Nước Mỹ không phải lúc nào cũng ổn thỏa … nhưng hãy nhìn vào nơi chúng ta đi, từng cột mốc một. Đừng bao giờ coi nhẹ nước Mỹ”. Ông Buffett nói thêm: “Tôi ủng hộ mọi Tổng thống của Mỹ. Quan trọng là người Mỹ phải thống nhất hỗ trợ Tổng thống… Điều này không có nghĩa là họ không thể chỉ trích hay bất đồng với những gì ông ấy làm. Nhưng chúng ta cần một đất nước thống nhất … Ông ấy xứng đáng nhận được sự tôn trọng của mọi người”. Trong cuộc trò chuyện với tờ CNBC, tỷ phú giàu nhất thế giới Bill Gates cho rằng, giống như cố tổng thống John Kennedy, ông Trump và chính quyền của mình có thể đưa nước Mỹ bước vào một cuộc đổi mới.Phải mất một thời gian để xem đường lối đối nội cũng như đối ngoại có đem lại kết quả tích cực như Tổng thống Trump đã hứa trong lúc tranh cử không. Chỉ mong những người trung dung thuộc Hành pháp và Lập pháp, Cộng Hòa cũng như Dân Chủ cũng như Độc lập và các nhóm quyền lợi cần có những sự tương nhượng để làm việc với nhau vì quyền lợi tối thượng của nước Mỹ.Tổng thống Trump cần có những thay đổi cần thiết về đường lối và nhân sự. Cho đến bây giờ, ông Trump vẫn còn để lộ ra tính nghĩ sao nói vậy, đưa ra những cáo buộc không cần thiết và ai bất đồng với mình đều là sai lầm. Rõ ràng ông Trump không hề muốn nghe những quan điểm đi ngược lại với ý kiến của ông. Những người thân cận với ông Trump đang vất vả để kềm ông Tổng thống. Ra những sắc lệnh bị chống đối bởi đa số quần chúng và những phát biểu của hồ đồ của ông sẽ giảm uy tín của tân Tổng thống cũng như đưa đất nước đến những chia rẻ không cần thiết. Cáo buộc về sự liên lạc với Nga trong lúc tranh cử vẫn là đám mây đen phủ mờ các ưu tiên khác của Tổng thống Trump. Hơn ai hết, ông Trump phải hiểu rằng 2 cơ quan CIA và FBI chỉ phục vụ cho quyền lợi nước Mỹ chứ không phải một cá nhân nào dù người đó là Tổng thống Mỹ. Ngày 2/3, Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ Jeff Sessions đã tự loại mình ra khỏi bất kỳ cuộc điều tra liên bang nào về sự cáo buộc này. Ngày 6/4, Chủ tịch Ủy ban tình báo Hạ viện Mỹ Devin Nunes cũng phải tuyên bố rút khỏi vai trò người dẫn đầu cuộc điều tra nghi án Nga can thiệp bầu cử Mỹ. Thượng và Hạ viện đã bắt đầu những cuộc điều trần đối với các thành viên trong bộ máy tranh cử của ông Trump. Luật sư của tướng Michael Flynn đã bắn tiếng ông này sẽ ra điều trần nếu được miễn tố. Điều này chứng tỏ ông Flynn đã có liên hệ nào đó với người Nga. FBI từ chối đưa ra bình luận còn ủy ban tình báo của Thượng viện chưa đưa ra phản hồi. Jared, con rể ông Trump cũng phải ra điều trần tại Quốc hội về những liên hệ với Nga Sô trong năm 2016. Chuyện Tổng thống Donald Trump tố cáo cựu Tổng thống Obama “nghe lén ở Tháp Trump” cũng như cho rằng bà Susan Rice, cố vấn an ninh quốc gia của Tổng Thống Barack Obama có thể vi phạm luật, chỉ là những đòn chống đỡ lạc hướng. Cho đến bây giờ, ông Trump, các cơ quan tình báo cũng như các Ủy ban Tình báo Quốc hội cũng không đưa ra bằng chứng nào về vụ này. Bà Susan Rice, với tư cách là cựu Cố vấn An ninh Quốc gia, có bổn phận được thông báo những tin tức tình báo về những công dân Hoa Kỳ có liên hệ với ngoại quốc. Sự an ninh của nước Mỹ và những tính toán của các nhóm siêu quyền lực sẽ quyết định những gì sẽ xảy ra.

THAM KHẢO

  1. Bài viết “Chính phủ Trump toàn triệu phú tỷ phú?” trên mạng BBC ngày 4 tháng 12,
  2. Bài viết “Nhiều người trong nội các của ông Trump ủng hộ TPP” trên mạng SBTN ngày 8/12/2016. trên mạng BBC ngày 4 tháng 12, 2016.
  3. Bài viết “Giáo sư Đại học Mỹ: Nội các của Trump ưu việt  nhất kể từ sau thời Abraham Lincoln” trên mạng Fox News ngày 4 tháng 12, 2016.
  4. Bài viết “Ông Donald Trump gặp gỡ các CEO công nghệ Mỹ” ” trên mạng Zing.VN ngày 15/12/2016.
  5. Bài viết “Ông Trump gặp các giám đốc công nghệ hàng đầu” trên đài VOA ngày 16/12/2016
  6. Bài viết “Trump bổ nhiệm tác giả ‘Chết dưới tay Trung Quốc’ trên đài BBC ngày 22/12/2016.
  7. Bài viết “Báo Trung Quốc lo ngại cố vấn thương mại chính quyền Trump” trên đài RFI ngày 23/12/2016.
  8. Bài viết “Mỹ-Trung đối đầu thương mại, Việt Nam ‘đắc lợi’? trên đài VOA ngày 27/12/2016.
  9. Bài viết “Ba thế lực trong chính quyền Trump tương lai” đăng trên RFI ngày 19-12-2016.
  10. Bài viết “Lời hứa của Donald Trump trước và sau tranh cử” đăng trên BBC ngày 7-1-2017.
  11. Bài viết “Trump cũng sẽ xoay trục qua châu Á nhưng mạnh hơn Obama” đăng trên RFI ngày 09-01-2017.
  12. Bài viết “Chuyên gia VN đánh giá rất cao vì một từ được nhắc 20 lần, nói hết “đắng cay” của Obama” đăng trên Soha News ngày 12-01-2017.
  13. Bài viết “Nguy cơ khủng hoảng Mỹ – Trung sau tuyên bố của Tillerson về Biển Đông” đăng trên RFI ngày 13-01-2017.
  14. Bài viết “100 ngày đầu tiên của TT Trump: Trực diện với thực tế tại Washington” đăng trên VOA ngày 17-01-2017.
  15. Bài viết “Quan hệ thương mại Mỹ-Trung sau khi ông Trump tuyên thệ nhậm chức” đăng trên VOA ngày 11-01-2017.
  16. Bài viết “Những sắc lệnh TT Trump đã ký và ảnh hưởng của chúng” đăng trên BBC ngày 4-2-2017.
  17. Bài viết “Nước Mỹ đã phạm sai lầm khi chọn Donald Trump làm tổng thống” đăng trên Đàn Chim Việt ngày 6-2-2016
  18. Bài viết “Tháng đầu cầm quyền gây chao đảo Washington của Trump” trên VN Express ngày 21-2-2017.
  19. Bài viết “Hơn 200 nhà kinh tế phản đối chính sách của Tổng thống Donald Trump” trên mạng Trandaiquang.Org ngày 7/3/2017.
  20. Bài viết “Dự luật thay thế Obamacare gây tranh cãi tại Hạ viện Mỹ” đăng trên mạng Đà Nẵng Điện Tử ngày 9/3/2017.
  21. Bài viết “Người hiếm hoi dám ngắt lời ông Trump và chuyện ‘nịnh’ sếp ở Nhà Trắng” trên mạng Soha News ngày 24/3/201
  22. Bài viết “Cơn bão Nga khuấy đảo nhiệm kỳ Tổng thống Trump” trên mạng VNE ngày 29/3/2017.
  23. Bài viếtLá bài Trump sắp bị lật ngửa?” của tác giả Lữ Giang trên mạng quehuongngaymai.com ngày 6/4/2017.
  24. Bài viếtVì sao Steve Bannon ra khỏi Hội Đồng An Ninh Quốc Gia” trên mạng Người Việt ngày 8/4/2017.
  25. Bài viếtCillizza: Here’s an easy way to understand all of President Trump’s recent flip-flops” trên mạng CNN ngày 13/4/2017.

File: 041517-CT&KT-3 tháng đầu vất vả của Tổng thống Donald Trump.doc